Vlag van de Sloveense Sint-Barbaravereniging Brunssum (1926)

Vlag van de Sloveense Sint-Barbaravereniging Brunssum (1926)

Als object van de maand juli 2012 werd het vaandel van de Poolse Vereniging in Brunssum gepresenteerd. Behalve een groep Poolse mijnwerkers had Brunssum ook een Sloveense bevolkingsgroep. Ook die bestond uit mijnwerkers en hun gezinsleden. Op 4 juli 1926 richtte de Sloveense missionaris pater Alojzij Pohar bij een bezoek aan zijn landgenoten in Brunssum de Slovensko društvo  SV Barbare op, de Sloveense Sint-Barbaravereniging, genoemd naar de schutspatroon van de mijnwerkers. 

Het voorbeeld van Brunssum werd de jaren daarna in zeven andere plaatsen in de mijnstreek nagevolgd: ook daar ontstonden lokale Sloveense Barbaraverenigingen. Alleen mannen vanaf 16 jaar mochten lid worden. Wel mochten hun gezinsleden deelnemen aan de activiteiten die de vereniging organiseerde. Dat waren bijvoorbeeld feestmiddagen en -avonden met Sinterklaas, Kerstmis, Pasen of Moederdag. De jaarlijkse contributie bedroeg één gulden. De activiteiten van de acht Limburgse Sint-Barbaraverenigingen werden gecoördineerd door het Verbond van Joegoslavische Sint-Barbaraverenigingen, kortweg Zveza (het Verbond) genoemd.

De Sloveense verenigingen hadden zwaar te lijden onder de ontslaggolven van de eerste helft van de jaren 1930. Na de oorlog liep het aantal verenigingen verder terug. De Sint-Barbaravereniging Brunssum fuseerde in 1950 met die van Heerlerheide. Pas in 2001 werd de laatste Sloveense Sint-Barbaravereniging na een Heilige Mis in de Corneliuskerk in Heerlerheide opgeheven.

De vlag van Slovensko društvo  SV Barbare bevindt zich momenteel in de collectie van het Continium. Het dundoek van zijde werd vervaardigd in het atelier van Mathieu Lommen in Schaesberg. Vreemd genoeg staat als jaar van vervaardiging 1925 op de vlag vermeld, een jaar vóór de officiële oprichting van de vereniging dus. De verklaring voor deze tegenstrijdigheid is nog onbekend. Vlag van de Sloveense Sint-Barbaravereniging Brunssum (1926)

De beeldtaal op de vlag geeft goed weer wat de doelstellingen van de vereniging waren.

Vlag van de Sloveense Sint-Barbaravereniging Brunssum (1926) Op de vlag is Sint-Barbara als naamgeefster van de vereniging prominent aanwezig. Ze is afgebeeld terwijl ze een stervende mijnwerker een hostie aanbiedt uit een kelk. Ook de brandende mijnlamp verwijst naar Barbara. De lamp verbeeldt het attribuut waarmee de patroonheilige meestal wordt afgebeeld: de toren, waarin ze volgens de legende zou zijn opgesloten. Onder de naam van de vereniging bevindt zich, tegen de achtergrond van een stralende zon, een afbeelding van twee verstrengelde handen. Dit symbool staat voor de onderlinge hulp die de leden van de vereniging elkaar boden. De lier daaronder verwijst naar de culturele doelstelling van de vereniging: het levend houden van de Sloveense cultuur en tradities. Vooral de muziek speelde daarin een belangrijke rol. Onder de lier is een gekruiste 'Schlägel und Eisen' afgebeeld, het traditionele mijnwerkerssymbool, en is het oprichtingsjaar vermeld. Helemaal onderaan de vlag staat een wapenschild met drie velden en een tweekoppige adelaar. Het is het wapenschild van het Koninkrijk van Serviërs, Kroaten en Slovenen, dat op 1 december 1918 was uitgeroepen. Op 3 oktober 1929 werd dit het Koninkrijk Joegoslavië.

Verschillende auteurs werken mee aan de realisatie van deze serie. Dr. Serge Langeweg (1958) studeerde sociale- en economische geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Hij is wetenschappelijk medewerker van het Continium Discovery Center in Kerkrade. Serge Langeweg schrijft regelmatig artikelen voor www.demijnen.nl.

Bronnen:

Paul Brassé en Willem van Schelven, Assimilatie van vooroorlogse immigranten. Drie generaties Polen, Slovenen en Italianen in Heerlen (’s-Gravenhage 1980)

Milena Mulders, Met de buik het brood achterna. Mijn Sloveense geschiedenis (Amsterdam 2009)

 

  • Artikel
  • 2 oktober 2012
  • door Serge Langeweg

0 reactie(s)


Reacties

Uw reactie

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
CAPTCHA
Deze vraag wordt gebruikt om te controleren of u een menselijke bezoeker bent om zo spam te voorkomen.

Bekijk ook...

Tussen Koel en Kunst geslaagd

Tussen Koel en Kunst geslaagd

  • nieuws
  • 23 november 2017
Tussen Koel en Kunst

Tussen Koel en Kunst

  • nieuws
  • 8 oktober 2017
Tussen Koel en Kunst

Tussen Koel en Kunst

  • agenda
  • 12 november 2017
De kiebel

De kiebel

  • foto
  • 15 juni 2017